«ریشه عفاف “حیا” است»

بررسی موضوع حیا دارای ابعاد بسیار گسترده‌ای است. برعکس نظر برخی از غربی‌ها که مصر هستند به این نتیجه برسند که اصلا حیا در انسان ریشه ندارد و آن ساخته دست خود انسان است، باید گفت اینگونه نیست و خدا حیا را در برخی از حیوانات نیز قرار داده است.

 «حیا در شرافت انسانی جایگاهی ویژه دارد»  شعار همه انبیاء حفظ حیا بوده است و آن ابعاد و مراتب مختلفی نیز دارد.

وقتی حیا در وجود انسان نهادینه شده و رشد پیدا کند به صورت عفاف به منصه ظهور می‌رسد و موجب می‌شود تا در یک شرایطی آن شخص صاحب حیا به خاطر حفظ حیا، عفت پیشه کند و بر این اساس در بیشتر مقوله‌ها تبلور حیا به صورت عفت، پاکی و پاکدامنی بروز و ظهور پیدا می‌کند.

وقتی در متون دینی خود عنوان عفت را بررسی می‌کنیم، می‌بینیم چون “حیا” ابعاد مختلفی دارد، آن نیز دارای ابعاد و مراتب گوناگونی است که در مواردی چون مسایل جنسی، خوردن و آشامیدن، نگاه کردن و شنیدنی‌ها مطرح می‌شوند.

 در یک جایگاهی، برای رعایت حد واجب عفت برای خانم‌ها حجاب تعریف شده است، بنابراین اگر خانم مسلمانی بخواهد عفت پیشه کرده و به آن چیزی که خدا امر کرده عمل کند، باید حجاب داشته باشد.

 «حجاب، دستورالعملی برای رعایت مرتبه‌ای از عفت است» برخی از خانم‌هایی که دارای حجاب مناسبی نیستند می‌گویند که ما پاکدامن هستیم و حدود و ثغور عفت را رعایت می‌کنیم و پایبند به خانواده هستیم و … بنابراین عفت داریم ولی زیاد نسبت به رعایت حجاب ضرورتی نمی‌دانیم ولی باید گفت که عفت مراتبی دارد.

به مراتبی که اینگونه افراد رعایت می‌کنند عفت گفته می‌شود، ولی آن مراتب، سطح پایین هستند، اسلام حجاب را برای حفظ کامل عفت خانم‌ها تعریف کرده است که بر این اساس اگر خانمی بی‌حجاب باشد به همان اندازه‌ای که بوسیله حجاب، عفت را رعایت می‌کند قطعا بدون آن رعایت عفت را نکرده و روح و وجودش را به نبود عفاف آلوده و تنها درجه پایین عفت را رعایت کرده است.

حال حاضر شاهد این هستیم که بانوانی در غرب با وجود آنکه آنجا همه چیز به اصطلاح راحت است ولی پایبند به همسران و روابط خانوادگی خود بوده و پاکدامن هستند ولی تا حدودی خود را آلوده به آن محیط می‌کنند پس این دو موضوع نباید با هم خلط شوند و باید بدانیم که هر خانمی به هر مقدار که حجاب خود را رعایت می‌کند عفت خود را بیشتر رعایت کرده است.

«حجاب انسان را در یک محدوده‌ای می‌برد که پاکدامنی وی بیشتر حفظ می‌شود»  ممکن است یک خانمی نیز حد شرعی حجاب را رعایت کند ولی در برخی موارد دیگر عفت نداشته باشد بنابراین اگر یک محجبه‌ای در ملاء عام رفتارهای سخیف کند عفت را رعایت نکرده است.

 «در جامعه ما برخی از مفاهیم با هم مخلوط شده‌ و میان خانم‌ها برخی از مفاهیم‌ به درستی فهمیده نشده‌ است»  مثلا برخی از دختران در جامعه ما می‌گویند که ما عفیف هستیم ولی حجاب را دوست نداریم، زیرا حجاب محدودیت است و برخی نیز حجاب را به بحث مسایل انقلاب، نظام و … مرتبط می‌دانند و می‌گویند چون ما مخالف نظام هستیم، حجاب را رعایت نمی‌کنیم چون اگر آن را رعایت کنیم به ما می‌گویند که انقلابی هستیم و ما نمی‌خواهیم انقلابی باشیم.

 این موضوع هم باید تبیین شود زیرا افراد باید بدانند که آنان مسلمان هستند و همانطور که برخی حجاب خود را در آن سوی دنیا نیز رعایت می‌کنند در ایران هم باید حجاب خود را رعایت کنیم و این موضوع ربطی با نظام، حکومت و انقلاب ندارد بنابراین چون ما نتوانسته‌ایم حجاب را به درستی برای مردم جا بیندازیم از آنجایی که اینگونه افراد از مسایلی در کشور ناراضی هستند اعتراضشان در عرصه رعایت حجاب بروز می‌کند.

از جمله تاثیرات و فواید حجاب در جامعه می‌توان به این نکته اشاره کرد که اگر خانم‌ها از حجاب استفاده کنند در تمنیات و توقعاتی که از مردها دارند بسیار موفق‌تر خواهند بود.

حمله‌هایی که به حیا، عفاف و حجاب می‌شود هجمه‌هایی است که مکاتب غربی در ابعاد مختلف هم به حجاب و حیا و هم به عفاف آورده‌اند و حتی نسبیت در اخلاق را مطرح کرده‌اند و بر این اساس حیا را نیز زیر سوال برده‌اند.

ما اول باید بحث حیا را در جامعه جا بیندازیم بعد ابعاد آن را مطرح کنیم که بروز و ظهورش در برخی مواقع با بحث عفاف مرتبط است و سپس شدت و ضعف عفت را تبیین کنیم و نتایج آن را هم بگوییم زیرا اگر زنان و مردان متوجه شوند که عفت برایشان چه تاثیراتی دارد آنگاه بحث حجاب را می‌توانیم برایش مطرح کنیم و بگوییم که حجاب بهترین وسیله برای حفظ عفاف است.

در اظهاراتی که بانوان غربی که با حجاب شده‌اند می‌گویند “ما تا قبل از اینکه باحجاب شویم حس نمی‌کردیم که عفت یعنی چه و آنگاه که حجاب را رعایت کردیم آن را متوجه شدیم.”

 «اگر حیا و عفاف را از منظر فطری بودن مطرح و تبیین کنیم بسیاری از مسایل در این عرصه حل خواهند شد»  متاسفانه در این زمینه از راه‌های دیگر وارد شده‌ایم و در کتاب‌های دبستانی و دانشگاهی ما روی ریشه‌های اخلاقی این موضوع کار نشده است و زمانی بحث حجاب را مطرح می‌کنیم که دیگر دختران متوجه لزوم آن نمی‌شوند.

 در این جریان فمنیسم که می‌خواهند بوسیله آن به طرح مباحث آزادی زنان و حقوق آنان ‌بپردازند برخی از مردها نفوذ پیدا کرده‌اند و از راه شعارهای فمنیسمی آمده‌اند کارهایی کرده‌اند که تیشه به ریشه همان مباحثی که مدعی‌اش هستند خورده‌ است و برای سودجویی از زنان این شعارها را داده‌اند و در همین زمینه مباحثی چون حجاب را زیر سوال برده‌اند.

 این در حالی است که اسلام مقام زن را بالا برده و بر تخت نشانده و گفته که تو احترام داری و باید بنشینی خانه و مرد به تو نفقه بدهد و احترام تو را داشته باشد و ثروت تو برای خودت است که اینها احکامی متعالی است.

این در حالی است که برخی بانوان در همین جامعه ایران، خرج مردهایشان را می‌دهند و توقع مردان در این عرصه از آنان نیز روز به روز بیشتر می‌شود.

اگر همه بانوان حجاب خود را به درستی رعایت کنند مردان نیز عفت‌شان بیشتر شده و پایبند به بانوان خود می‌شوند و از هرزه‌گری‌ها نجات پیدا می‌کنند و به همین دلایل در اسلام بر ضرورت حجاب تاکید بسیار شده است.

جامعه ما و صاحب قلم‌ها و اندیشمندان و رسانه‌های ما خوب در این مسائل کار نکرده‌اند و با زیرکی نتوانسته‌اند این موضوع‌ها را تبیین کنند زیرا کسی به طرح مستقیم این مباحث گوش نمی‌دهد.

پیشنهاد: باید در این زمینه برنامه‌های مختلفی بسازند که کسانی که با حجاب بوده‌اند چقدر از بسیاری از مسایل حفظ شده‌اند و کسانی که بی‌حجاب بوده‌اند تا چه میزان دچار خطرات شده‌اند تا مردم با همه وجود ضرورت حفظ حیا را حس کنند اگر نه همان‌طور که می‌بینیم با این مسایل چشم و هم‌چشمی که هست وضع موجود هر روز بدتر از روز قبل است.